نسخه مناسب چاپ
نویسنده: 
بابك بلالي خسروشاهي

خداوند متعال در قرآن مجيد هدف از خلقت انسان و همه موجودات هستي را عبوديت و توحيدمحوري بيان نموده است: «وَ ما خَلَقْتُ الْجِنَّ وَ الْإِنْسَ إِلَّا لِيَعْبُدُونِ؛ من جن و انس را نيافريدم جز براي عبوديت و بندگي» (۱) و نيز «و لقد بعثنا في كل امت رسولا ان اعبد و ا الله و اجتنبو الطاغوت و منهم من هدي الله و منهم من حقت عليه الضلاله؛ ميان هر امتي پيغمبري برانگيختيم كه خدا را بپرستيد و از طغيانگري كناره گيري كنيد. بعضشان را خدا هدايت كرد و بعض ديگرشان ضلالت برايشان مقرر گشت» (۲) و براي رسيدن به اين بندگي و توحيدمداري، بي‌شك سبك زندگي از مهم‌ترين لوازم آن است.
اگر انسان در همه شئون زندگي خويش و در همه فعاليت‌ها و افعال و گفتار خود صبغة اللهي عمل نمايد و رنگ خدا را كه بهترين رنگ‌هاست بر گزيند «صبغهَ ٱللهِ وَ مَن أَحسَنُ مِنَ ٱللهِ صِبغَةً وَ نَحنُ لَهُ عَابِدُون؛ اين رنگ خداست و رنگ چه كسي از رنگ خدا بهتر است و ما پرستندگان او هستيم» (۳) و در صراط مستقيم الهي كه همان عبوديت الهي است قدم بردارد «وَأَنْ اعْبُدُونِي هَذَا صِرَاطٌ مُّسْتَقِيمٌ؛ و اين كه مرا پرستش كنيد كه اين راهي است راست» (۴) به يقين زندگي معنادار خواهد شد.
پاسخ به تمامي پرسش‌هاي ۲۰ گانه اي كه رهبر معظم انقلاب در راستاي سبك و فرهنگ زندگي مطرح نموده‌اند؛ همان بندگي خداي متعال در تمامي شئون زندگي مي‌باشد.
در اين مجال سعي شده است به عنوان نمونه به دومين پرسش معظم له كه: چرا در روابط اجتماعي، حقوق متقابل رعايت نمي‌شود؟ به صورت اجمالي پاسخ داده شود تا به نقش برجسته بندگي و عبوديت در شكل گيري سبك زندگي اسلامي اشاره اي نموده باشيم.
رعايت حقوق متقابل افراد در روابط اجتماعي يكي از مهم‌ترين شاخصه‌هاي جامعه اسلامي مي‌باشد. در جامعه اي كه مبنا و جهان بيني بر اساس ماديات و منافع فردي شكل گرفته باشد قطعاً رعايت حقوق متقابل بي معني خواهد شد. امروزه بي‌توجهي به اين شاخصه مهم در جامعه باعث بروز مشكلات فراواني براي حاكميت و افراد جامعه شده و اين در حالي است كه آيات و احاديث فراواني در باب رعايت حقوق متقابل افراد بيان شده است.
كسي كه در مسير بندگي خداي متعال قرار گيرد چه در محيط خانواده و چه در اجتماع سعي بر آن دارد تا با عمل به دستورات دين مبين اسلام و با اين بينش كه بنده بايد به وظيفه بندگي خود در تمام شئون زندگي عمل نمايد؛ نمايش كاملي از انسان با ايمان و با هدف را به اجرا گذارد.
بندگي خدا در همه زندگي روزمره ما مي‌تواند جريان داشته باشد. به عنوان نمونه صداقت يكي از فضايل اخلاقي در اسلام است كه با نبود آن جامعه به سمت دروغ و فريب و عدم اعتماد افراد به يكديگر پيش خواهد رفت.
كساني كه طوق بندگي بر گردن نهند با صداقت و اخلاص خود سعي بر آن دارند تا دوستي، برادري و برابري در جامعه مسلمين افزايش يابد و همه با وحدت و همدلي جامعه ايده آل اسلامي كه از آن به مدينه فاضله تعبير مي‌شود را به وجود آورند.
روايات زيادي در باب حقوق افراد نسبت به يكديگر در منابع اسلامي وجود دارد. بهتـريـن مـتـن حـديـثـي كـه بـه بـيـان حقوق و وظـايـف متقابل پرداخته اسـت؛ رساله حقوقيه از امام زين‌العابدين (عليه‌السلام) است كه در آن امام چهارم حق برادر ديني، حق هـمـسـايـه، حـق خـويـشاوند، حق فرزند و اولاد و پدر و مادر، حق زن و شوهر، حق شاگرد و اسـتـاد، حق مولا و بنده، حق هم‌نشين و دوست و شريك، حق والي و رعيت، حق مشير و مستشير را بيان نموده‌اند.
در حديثي امـام صـادق (عليه‌السلام) بـه مـعـلي بـن خـنيس به برشماري حقوق برادران ديني نسبت به يكديگر پرداخته و مي‌فرمايند: «ايسر حق منها ان تحب له ما تحب لنفسك و تكره له ما تكره لنفسك؛آنچه براي خود دوست مي‌داري، براي او هم دوست بداري و آنچه براي خويش ناخوشايند مي‌داني، بـراي او هـم نـاخـوشـايـنـد بـدانـي.» (۵)
به راستي اگر همه افراد جامعه اسلامي به اين حديث زيبا عمل نمايند جامعه، رنگ الهي نخواهد گرفت؟
و يا رسول خدا (صلي الله عليه و آله و سلم) فـرمـوده اند: «المـسلم من سلم المسلمون من لسانه و يده؛ مسلمان كسي است كه مسلمانان از زبان و دست او در سلامت و آسايش باشند.» (۶)
امروزه شاهد آن هستيم كه تمامي رسانه‌ها و مطبوعات اعم از سايت‌ها و خبرگزاري‌ها و روزنامه‌ها بدون هيچ‌گونه واهمه اي از عواقب كارشان، انواع تهمت‌ها و دروغ‌ها را منتشر مي‌كنند و هيچ شهروند عادي و يا مقام مسئولي امنيت جاني و حيثيتي ندارد.
مخلص كلام اين كه اگر به اعمال و رفتار خود با ديگران ريزبين شويم و هر روز ولو دقايقي اندك سعي بر محاسبه و مراقبه از نفس، روحيات، افكار و اعمال خود داشته باشيم و واقعاً بخواهيم به وظايف بندگي كه خداي متعال براي انسان در همه شئون زندگي مقرر نموده است عمل نماييم به طور حتم روابط متقابلي كه با ديگران در موقعيت‌هاي متفاوت خواهيم داشت به سمت اسلامي و الهي شدن پيش خواهد رفت و جامعه اي اسلامي به وجود خواهد آمد كه غير مسلمين هم راغب به روي آوردن به آن جامعه و عمل به دستورات نوراني آن خواهند شد.

پي نوشت ها :

۱- الذاريات/۵۶
۲- نحل /۳۶
۳- بقره/۱۳۸
۴- يس/۶۱
۵- محجة البيضاء، ج۳، ص۳۵۴
۶- محجة البيضاء، ج۳، ص۳۵۸

دیدگاه ها

  • دیدگاه های ارسال شده توسط شما، پس از تایید در وب منتشر خواهد شد.
  • پیام هایی که حاوی تهمت یا افترا باشد منتشر نخواهد شد.
  • پیام هایی که به غیر از زبان فارسی یا غیر مرتبط باشد منتشر نخواهد شد.